• Caspar van Wittel 'De ontdekking van een Hollands meester in Italië'
  • 2019-01-26T00:00:00+01:00
  • 2019-05-12T23:59:59+02:00
  • In het voorjaar van 2019 zullen in Kunsthal KAdE in Amersfoort circa 40 schilderijen en 15 tekeningen van Van Wittel worden geëxposeerd, tezamen met schilderijen van Nederlandse voorlopers en Italiaanse navolgers. Parallel is een tentoonstelling te zien in Museum Flehite met werk van hedendaagse Nederlandse vedutisten, fotografen, schilders en tekenaars.

Van Piet Mondriaan is algemeen bekend dat hij in Amersfoort is geboren. Veel minder mensen weten dat Amersfoort nog een tweede bekende kunstenaar heeft voortgebracht: Caspar van Wittel (1653-1736). Hij was in Italië een gevierd kunstenaar, maar bleef in eigen land onbekend. De gezamenlijke musea in zijn geboortestad Amersfoort, Museum Flehite en Kunsthal KAdE, nemen enthousiast de taak op zich om Caspar van Wittel ook in Nederland de bekendheid te verschaffen die zijn indrukwekkende, hoogwaardige oeuvre rechtvaardigt. In het voorjaar van 2019 zullen in Kunsthal KAdE in Amersfoort circa 40 schilderijen en 15 tekeningen van Van Wittel worden geëxposeerd, tezamen met schilderijen van Nederlandse voorlopers en Italiaanse navolgers. Parallel is een tentoonstelling te zien in Museum Flehite met werk van hedendaagse Nederlandse vedutisten, fotografen, schilders en tekenaars. 

Caspar van Wittel werd opgeleid door Matthias Withoos en kwam tot wasdom in de context van de Nederlandse stadschilderkunst, een genre dat zich sinds het midden van de zeventiende eeuw ontwikkelde onder impuls van Pieter Saenredam, Gerrit Berckheyde en Jan van der Heyden. Op zijn twintigste vertrok hij naar Rome, waar hij zich als schilder verder ontwikkelde en specialiseerde in het genre stadsgezicht. Hij maakt snel furore, kreeg opdrachten uit de hoogste kringen en stierf in 1736 als groot kunstenaar, beter bekend als Gaspare Vanvitelli.

Tegenwoordig wordt van Wittel beschouwd als de grondlegger van het vedutisme, het genre van stadsgezichten waarmee navolgers als Canaletto, Bellotto en Guardi grote triomfen zouden vieren. Van Wittels werken belandden in belangrijke kunstcollecties in de hele wereld, met name Italië, Engeland (via de Grand Tour), Duitsland en Spanje, maar vreemd genoeg is zijn naam in zijn geboorteland nooit een begrip geworden en is hij vrijwel afwezig in openbare collecties in Nederland.

Het tentoonstellingsplan voor Caspar van Wittel 'De ontdekking van een Hollands meester in Italië'  werd op woensdag 1 november 2017 bekroond met een top 3 nominatie in de categorie kleine tot middelgrote musea van de Turing Toekenning 2017. De tweejaarlijkse particuliere kunstprijs voor het meest uitzonderlijke tentoonstellingsconcept van museaal Nederland.  

Uit het juryrapport:
"Kunsthal KAdE en Museum Flehite komen met een knap voorstel om samen een overzicht te geven van de relatief onbekende Hollandse meester Casper van Wittel, die rond zijn 20e naar Rome afreisde en daar vanaf 1675 furore maakte onder de naam Gaspare Vanvitelli. Van Wittel is volgens sommigen de grondlegger van het vedutisme. Waar Italianen in die tijd hun stadsgezichten opleukten met een cupido-feestje of een Fellini-waardig bacchanaal, toonde Van Wittel Venetië zoals het "was", of nou ja, in elk geval zonder sprookjeswezens. Een nuchtere Nederlander in Italië, zeg maar. Er wordt mooi, bijzonder, zelden-tot-nooit gezien werk naar Amersfoort gehaald - Wittel’s geboorteplaats - voor de allereerste overzichtstentoonstelling over deze 17e-eeuwse schilder. Een tentoonstelling die zowel de Nederlandse context toont waarin hij tot wasdom kwam, als de invloed die hij had op beroemde vedutisten als Canaletto en Bellotto."